توسط : باشگاه خبرنگاران جوان؛ کیمیا قلیپور – احمد سلامت مدیرعامل شرکت فاضلاب تهران در گفتوگویی تفصیلی با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان در خصوص تصفیهخانه فاضلاب فیروزبهرام نکاتی را مطرح کرد.
سوال: در خصوص تصفیهخانه فاضلاب فیروزبهرام بفرمایید؛ این تصفیهخانه اکنون در چه شرایطی قرار دارد و در چه مرحلهای است؟
سلامت: تصفیهخانه فاضلاب غرب تهران (به فیروزبهرام) جمعیتی حدود ۲ میلیون و ۱۰۰ هزار نفر از مناطق غربی تهران را تحت پوشش قرار میدهد و یکی از طرحهای مهم در حوزه زیرساختهای فاضلاب پایتخت به شمار میرود.
این تصفیهخانه قادر است سالانه حدود ۱۹۰ میلیون مترمکعب پساب تولید کند که قابلیت استفاده در بخشهای مختلف از جمله کشاورزی، صنعت و فضای سبز را دارد و میتواند بهعنوان یکی از منابع آبی پایدار شهر تهران مورد استفاده قرار گیرد.
بخشی از پساب تولیدی این تصفیهخانه برای آبیاری حدود ۹ هزار هکتار از اراضی کشاورزی به پاییندست هدایت میشود.
پس از آغاز بهرهبرداری، تصفیهخانه برای انجام بهرهبرداری آزمایشی، رفع نواقص و تکمیل فرآیندهای فنی، توسط شرکت سازنده، خارجی ساخته شده و اداره میشد و پس از پایان دوره بهرهبرداری آزمایشی، به شرکت فاضلاب تهران تحویل شد.
با توجه به ماهیت بینالمللی پروژه و حضور پیمانکار خارجی، فرآیند تحویلگیری چنین مجموعهای دارای الزامات و اقتضائات فنی و اجرایی خاص خود است. با این حال، با همکاری و تعامل مناسب میان پیمانکار، مشاور و کارفرما، فرآیند تحویلگیری با سرعت و کیفیت مناسبی انجام شد.
سوال: ظرفیت ۱۹۰ میلیون مترمکعب پساب فیروزبهرام دقیقاً در چه بخشهایی مصرف خواهد شد؟
سلامت: این پساب با توجه به کیفیت و استانداردهای پیشبینیشده، در بخشهای کشاورزی، صنعت و فضای سبز قابل استفاده خواهد بود.
سیستم تصفیه این مجموعه بر مبنای فناوری A۲O طراحی شده است. این فناوری امکان حذف همزمان آلایندههای آلی، نیتروژن و فسفر را فراهم میکند و در نهایت پسابی با کیفیت مناسب و منطبق با استانداردهای تخلیه به آبهای سطحی تولید خواهد شد.
این استاندارد از الزامات سختگیرانهای برخوردار است و کیفیت بالاتری را نسبت به بسیاری از استانداردهای متداول تولید پساب مورد توجه قرار میدهد.
سوال: مهمترین برنامه شرکت برای ارتقاء و بهرهبرداری از تصفیهخانه در آینده چیست؟
سلامت: تحویل تصفیهخانه پایان کار نیست، بلکه آغاز یک مسئولیت تازه است. از امروز کار اصلی ما شروع میشود و نباید به نقطه تحویل بسنده کنیم و در همین نقطه متوقف شویم.
برای تصفیهخانه فیروزبهرام برنامهها و اقدامات بسیار زیادی پیش رو داریم. هدف ما این است که این مجموعه از همه نظر به یک الگو در کشور تبدیل شود؛ هم از نظر کیفیت پساب تولیدی و استانداردهای زیستمحیطی، هم از نظر ظرفیتهای آموزشی و پژوهشی برای دانشجویان و استادان و هم از نظر زیبایی، نظم و کیفیت محیطی.
تلاش خواهیم کرد فیروزبهرام به مجموعهای تبدیل شود که علاوه بر ایفای نقش مؤثر در تأمین منابع آبی پایدار، بتواند بهعنوان یک مجموعه الگو و شاخص در صنعت آب و فاضلاب کشور مطرح باشد.
سوال: چه میزان از نیاز آبی تهران میتواند از محل پساب این تصفیهخانه تأمین شود؟
سلامت: پایتخت کشور، بهعنوان بزرگترین کانون جمعیتی و اقتصادی ایران، نمونهای روشن از ضرورت توسعه استفاده از منابع آب غیرمتعارف است. تهران سالهاست با افت سطح آبهای زیرزمینی، افزایش عمق چاهها و پدیده فرونشست زمین مواجه است.
ادامه تأمین آب مورد نیاز فضای سبز، صنایع و سایر مصارف غیرشرب از منابع زیر زمینی، نه از منظر اقتصادی منطقی است و نه از نظر زیستمحیطی قابل دفاع.
توسعه شبکه جمعآوری و تصفیه فاضلاب در تهران این امکان را فراهم کرده است که بخش قابل توجهی از نیاز صنایع، نیروگاهها، کاربریهای خدماتی، فضای سبز و حتی برخی طرحهای احیای زیستمحیطی از طریق پساب استاندارد تأمین شود؛ این رویکرد بهطور مستقیم موجب کاهش فشار بر منابع آب زیرزمینی و کمک به تعادلبخشی آبخوانهای دشت تهران خواهد شد.
با تأکید بر اهمیت استفاده هدفمند از پساب تصفیهشده، توسعه بازچرخانی پساب میتواند امکان مدیریت بهتر مصرف آب در بخشهای صنعتی، کشاورزی، محیطزیست و بهویژه فضاهای سبز و پارکهای شهری را فراهم کند و نقش مؤثری در کاهش فشار بر منابع آب متعارف و زیرزمینی داشته باشد؛ این ظرفیت وجود دارد که نیاز صددرصدی صنایع شهر تهران از محل پساب تصفیهشده تأمین شود و از مصرف آبهای باکیفیت برای مصارف غیرشرب جلوگیری شود.
سوال: منابع مالی تکمیل و ارتقای تصفیهخانه چگونه تأمین شد؟
سلامت: منابع مالی مورد نیاز برای تکمیل و ارتقای این پروژه از محل تسهیلات بانک توسعه اسلامی و منابع داخلی شرکت تأمین شده است.
سوال: از اهمیت و ویژگیهای شاخص این پروژه بفرمایید.
سلامت: یکی از ویژگیهای مهم تصفیهخانه فاضلاب فیروزبهرام، برخورداری آن از نیروگاه زیستتوده و تولید انرژی از بیوگاز است. با بهرهبرداری از نیروگاه زیستتوده این تصفیهخانه، ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر و بیوگاز در طرح فاضلاب شهر تهران، با احتساب نیروگاههای زیستتوده تصفیهخانه فاضلاب جنوب تهران، به ۱۴.۶ مگاوات رسیده است.
نیروگاه بیوگاز تصفیهخانه فاضلاب فیروزبهرام با ظرفیت اسمی ۷.۲ مگاوات و متشکل از ۶ دستگاه CHP، امکان تولید همزمان برق و حرارت را فراهم میکند. این نیروگاه میتواند سالانه حدود ۶۰ هزار مگاواتساعت برق تولید کند که معادل تأمین برق مصرفی یک شهرک مسکونی با جمعیتی حدود ۸۰ هزار نفر است و همزمان گرمای مورد نیاز مجموعه را نیز تأمین میکند.
فعالیت این نیروگاه همچنین موجب صرفهجویی در مصرف سوختهای فسیلی، معادل حدود ۷۵ هزار بشکه نفت خام یا ۲۴ میلیون مترمکعب گاز طبیعی در سال خواهد شد و میتواند انتشار گازهای گلخانهای را سالانه حدود ۲۲۵ هزار تن دیاکسیدکربن کاهش دهد؛ رقمی که از نظر جذب دیاکسیدکربن، معادل ظرفیت حدود ۳ هزار هکتار فضای سبز عنوان شده است.
مجموع ظرفیت تولید برق نیروگاههای فاضلاب شهر تهران به ۱۴.۶ مگاوات و مجموع تولید سالانه برق آنها حدود ۱۳۰ هزار مگاواتساعت است؛ ظرفیتی که میتواند برق مورد نیاز یک شهر حدود ۱۷۰ هزار نفری را تأمین کند و نمونهای از حرکت صنعت آب و فاضلاب تهران به سمت تولید انرژی پاک و استفاده حداکثری از منابع موجود در فرآیند تصفیه فاضلاب است.
